Hoe slecht is alcohol voor je lichaam?

Een biertje op het terras, een wijntje bij het eten of cocktails op een feestje: alcohol wordt door velen geassocieerd met gezelligheid. Waar alcohol vroeger vooral op feestelijke gelegenheden werd gedronken, is het tegenwoordig normaal geworden om ook thuis – bijvoorbeeld bij het eten – een glas te drinken. Zo’n 80 procent van alle volwassen Nederlanders drinkt alcohol, gemiddeld zo’n 1,2 tot 1,5 glas per dag.

Alcohol goed voor hart- en bloedvaten?

Sommige onderzoeken suggereren dat een geringe hoeveelheid alcohol (1 à 2 glazen per dag) een gunstig effect kan hebben op de hart- en bloedvaten. Dit zou komen doordat alcohol het goede cholesterol (HDL) verhoogt en het slechte cholesterol (LDL) helpt verwijderen uit de bloed- en vaatwanden. Daarnaast zou alcohol het samenklonteren van bloedplaatjes remmen.

Toch wegen deze mogelijke voordelen niet op tegen de nadelen die alcohol met zich meebrengt. Hieronder lees je welke negatieve effecten alcohol op lichaam en geest kan hebben.

De nadelige effecten van alcohol

Alcohol heeft zowel lichamelijke als mentale gevolgen. Aanvankelijk zorgt het drinken van alcohol ervoor dat we ons ontspannen en losser voelen. Maar de keerzijde is dat alcohol ook kan leiden tot psychische klachten zoals somberheid, angst, onrust en vermoeidheid. Overmatig gebruik vergroot bovendien het risico op verslaving.

Fysiek zorgt alcohol voor oxidatieve stress: het ontstaan van vrije radicalen wordt bevorderd terwijl de afgifte van antioxidanten wordt beperkt. Dit kan gezonde cellen en weefsels beschadigen, met verstoring van lichaamsprocessen tot gevolg. Zo kunnen gezondheidsklachten ontstaan en kan alcohol bijdragen aan versnelde veroudering van lichaam en huid.

Antioxidanten helpen oxidatieve stress te neutraliseren. Zorg dus dagelijks voor voldoende inname van antioxidanten via voeding of supplementen.

Hart- en bloedvaten

Hoewel er aanwijzingen zijn dat kleine hoeveelheden alcohol een positief effect kunnen hebben, verhoogt alcohol de kans op hart- en vaatproblemen. Alcoholgebruik kan leiden tot:

• Een verhoogde bloeddruk
• Een verhoogd risico op hartinfarct
• Verzwakking van de hartspier, waardoor deze minder krachtig pompt

Hersenen

Door alcoholgebruik sterven hersencellen af. De hersenen ontwikkelen zich tot het 24e levensjaar, en schade in deze periode is onomkeerbaar. Alcohol vermindert de georganiseerde remmingen in de hersenen, wat merkbaar is na slechts enkele glazen. Langdurig overmatig gebruik kan leiden tot blijvende hersenschade en geheugenproblemen.

Lever

De lever is verantwoordelijk voor het afbreken van alcohol. Bij regelmatig of overmatig gebruik raakt de lever overbelast. Op de lange termijn kan dit leiden tot leververvetting, leverontstekingen en zelfs onherstelbare schade.

Maag en darmen

Overmatig alcoholgebruik kan het volledige maag-darmkanaal aantasten. De maag kan zo gewend raken aan alcohol dat het beschermende maagvlies zijn werk niet goed meer kan doen. Dit verhoogt het risico op brandend maagzuur en ontstekingen.

Ook verstoort alcohol de balans in de darmflora door de goede bacteriën te onderdrukken. Bovendien kan de doorlaatbaarheid van de darmwand toenemen, waardoor schadelijke bacteriën en stoffen in de bloedbaan terechtkomen. Dit verhoogt de kans op ontstekingen, infecties, en legt extra druk op het immuunsysteem en de lever.